Nga Leonard Veizi
Në historinë e kinemasë dhe televizionit, jo gjithmonë ndodh që
komedia të trajtohet si një akt i thellë kulture. Ketrin O’Hara është një
nga ato përjashtime të rralla që sfidojnë çdo kategorizim të thjeshtë. Ajo nuk
ishte thjesht një aktore komike, por një laborator i gjallë shndërrimi, ku
grotesku, absurdi dhe ndjeshmëria njerëzore bashkëjetojnë në një ekuilibër të
brishtë, por të përkryer…
…Që në fillimet e saj në skenën e “Second City”, O’Hara
e kuptoi se komedia nuk lind nga batuta, por nga vëzhgimi i imët i realitetit.
Ajo përthithi ritmet e jetës urbane, deformimet e karakterit njerëzor dhe i
rikrijoi në figura që, edhe kur janë të ekzagjeruara, mbeten thellësisht të
vërteta.
Formësimi i shkollës
Përkrah emrave si Xhon Kendi dhe Den Ejkrojd, ajo kontribuoi
në formësimin e një shkolle humori që nuk tallej me njerëzit, por me dobësitë e
tyre – duke i kthyer ato në pasqyrë kolektive. Në këtë prizëm duhet lexuar edhe
roli i Keit MekKallisterit në filmin “Home Alone” prodhim i vitit 1990, film i
cili në shqip është trasmetuar nën titullimn :I vetë,m në shtëpi”. Ankthi i saj
nuk është thjesht një mekanizëm narrativ për të vënë në lëvizje fabulën, por
një metaforë e frikës moderne: humbja, ndarja, pamundësia për ta mbajtur
familjen të bashkuar në një botë gjithnjë e më të shpërndarë. O’Hara i jep
këtij personazhi një humanizëm të rrallë, duke e zhveshur figurën e nënës nga
heroizmi artificial dhe duke e bërë atë thellësisht njerëzore – të gabueshme,
të frikësuar, por të palëkundur në dashuri.
Mbretëresha e mijëra fytyrave
Nëse arti i aktrimit do të ishte një mozaik ngjyrash,
Ketrin O’Hara do të ishte penelata më e guximshme dhe më e paparashikueshme e
tij. Ajo nuk interpreton thjesht role; ajo i pushton, u jep frymë, zë dhe një
shpirt që lëkundet mes komikes absurde dhe tragjikes së heshtur. Nga britma e
dëshpëruar e një nëne në “Home Alone” te aristokracia groteske e Moira Rouz në
“Schitt’s Creek”, O’Hara ka skalitur një vend të pashlyeshëm në panteonin e
ikonave të ekranit.
“Second City”, inkubatori i transformimit
E lindur në Toronto, në një familje të madhe me shtatë
fëmijë, Catherine O’Hara u rrit në një ambient ku humori ishte mjet mbijetese
dhe komunikimi. Rrugëtimi i saj artistik nisi në skenat e improvizimit të
Second City, ku ajo mësoi artin e shndërrimit të menjëhershëm, aftësinë për të
ndërtuar një karakter në pak sekonda dhe për ta bërë atë të paharrueshëm. Ishte
pikërisht aty që ajo mprehu disiplinën dhe guximin që do ta shoqëronin gjatë
gjithë karrierës.
Nga ikona familjare te rilindja artistike
Edhe pse filmografia e saj është e pasur dhe
shumëplanëshe, “Home Alone” mbetet pika ku O’Hara hyri në imagjinatën globale.
Megjithatë, vitet e fundit shënuan atë që kritikët e quajtën “O’Harassance” –
rilindja artistike e saj. Me Moira Rouz, ajo krijoi një nga personazhet më
komplekse dhe më qesharake në historinë e televizionit: një figurë groteske, e
thyer, teatrale, por në thelb tragjikisht njerëzore. Ky rol jo vetëm që e ktheu
O’Hara-n në një ikonë të re të kulturës pop, por i solli edhe triumfin e plotë
në Emmy Awards.
“Aktrimi nuk është të bëhesh dikush tjetër, por të gjesh
veten brenda rrethanave të dikujt tjetër” – ky parim përshkon gjithë karrierën
e saj, nga vitet e SCTV deri te bashkëpunimet brilante me Kristofer Gest në
filmat mockumentary, ku improvizimi bëhet art i pastër.
Jeta përtej reflektorëve
Ndryshe nga personazhet e saj shpeshherë kaotikë, jeta
private e Catherine O’Hara-s është diskrete dhe e qëndrueshme. Martesa e saj
shumëvjeçare me dizajnerin Bo Uelç dhe rritja e dy djemve larg zhurmës së
panevojshme të Hollivudit dëshmojnë një ekuilibër të rrallë mes famës dhe
thjeshtësisë.
Sot, Ketrin O’Hara mbetet një frymëzim për
brezat e rinj të aktorëve. Ajo na ka mësuar se e qeshura mund të jetë forma më
e lartë e inteligjencës dhe se mosha nuk është pengesë për kreativitetin. Një
forcë e qetë, por e pandalshme, që na ka befasuar në vazhdimësi, jo duke na
bërë thjesht të qeshim, por duke na bërë të kuptojmë më mirë veten.
No comments:
Post a Comment