Thursday, September 20, 2018

Noli, nga diploma e Harvardit tek rrugica me plehrat e Golemit

Leonard Veizi
Vera nuk ka mbaruar ende, jo vetëm se ekuinoksi i vjeshtës sipas astronomisë daton në 22 shtator, por edhe sepse shtatori po vazhdon të mbajë aq nxehtë sa të gjithë ata që kanë vendosur të shëllehen në diell se nuk u ka mjaftuar korriku dhe gushti, me siguri do ta thekin me detaj ngjyrën e bronxit safi.
Zakonisht plazhin e bëj andej nga Golemi, edhe në pranverën e hershme, edhe në verën e vonë. Jam mësuar me situatën kërkesë-ofertë, por dhe se fshatarët e zonës shesin gjithfarë lloje frutash me çmime që shtyhen e nuk ta nxjerrin astarin e xhepave. Shkurt nuk mbetesh me duar bosh si do Zoti ca miqtë e mij që pësuan andej nga Jugu, e pasi i lanë të gjitha paratë e thata që kishin marrë me vete, u munduan të fusnin në funksion kartat e kreditit që të ktheheshin në Tiranë.

Por plazhi i Golemit, si tepër popullor që është, ka dhe bëma pa fund. Fjala vjen, kjo makinë e transportit të rëndë, kish mbetur në breg të detit e s’kishte burrë që e nxirrte andej. Ç’them dhe unë; u bënë 10-të burra bashkë, me kazma e lopata e sërish nuk e nxorën. Ishte piku i verës, i sezonit, i turistëve dhe njerëzia nuk e kishte mendjen me të motorët e ujit por te kamioni që nuk dilte nga rëra.
Po në skutat e këtij plazhi, gjeje dhe ndonjë fadromë që mundohej të bënte ndonjë punë, kur nuk dihej se çfarë pune kishte.
Por ajo që i vendosi qershinë mbi tortë për këtë sezon ishte pamja me të cilën u ndesha në një nga rruginat që lidh plazhin me rrugën dytësore dhe autostradën. E pa asfaltuar dhe në ditë të hallit, kjo rrugë e shtrembët qëndronte e lagur dhe e ngopur nga pellgjet e ujit dhe kur temperatura i kalonte 40 gradë celsius. Por si kjo rrugë ka plot në Golem. Ajo që e bënte të veçantë e që të bënte ta ktheje kokën ishte dy tabela në të cilat shkruhej emërtimi i rrugës. Në njërën nuk shquheshin fort germat. Por pak metra më tutje tabela e dytë të informonte se po ecje bash mbi rrugën: Fan Noli.
Mbeta pa tekst.
Fan Noli, me emrin e babait Stilian, me siguri do të kishte qeshur po të ngrihej nga varri e të shihte se ku kishte përfunduar. Se ai qeshte e bënte ironi edhe me flautin e tij që e quante “fyell”. E jo më me fyejt që i kishin vënë emrin tek rruga më e shtrembët dhe e baltosur e plazhit të Golemit.
Padyshim Fan Noli, mbetet një nga figurat më emblematike të intelektualizmit shqiptar. Me diplomë të Harvardit, poet, shqipërues, peshkop deputet e kryeministër, emrin e të cilit më mos Akademia e Shkencave duhet ta mbante Universiteti i Tiranës. Ç’është e vërteta në Korçë e kanë vlerësuar Nolin, emrin ia kanë vënë universitetit lokal, mirëpo në Tiranë janë mjaftuar ta përmendin tek një shkollë 9-vjeçare, ndërsa në Golem ka përfunduar tek kjo rrugë 200 metroshe ku më së shumti të zë syri kazanë mbeturinash.
Dhe kaq, se nuk ka nevojë për më shumë koment.



Botuar në
http://www.gazetadita.al/noli-nga-diploma-e-harvardit-tek-rrugica-me-kazanet-e-plehrave-te-golemit








Saturday, September 8, 2018

Vitrina e Librit: “Rrënimi” i Leonard Veizit, një metaforë e realitetit shqiptar, ku tragjedia s’mund të jetë veç epilogu i fateve njerëzore

 Vitrina e Librit në Top Channel, nga Beti Njuma: 
Leonard Veizi me romanin triller “Rrënimi” 


Aty ku rrënohet individi është e destinuar të rrënohet një shoqëri e tërë, në damarët e së cilës gëlon krimi dhe korrupsioni. Rrënimi, trilleri i ri i Leonard Veizit është një metaforë e realitetit shqiptar, ku tragjedia s’mund të jetë veç epilogu i fateve njerëzore.
Një gazetar që vritet në mënyrë mëkabre pas fakteve që zbulon, një kolonel që vetvritet në zyrën e tij në Ministrinë e Mbrojtjes pasi është marrë me trafik armësh dhe një sasi eksplozivi që zhduk gjurmët e një ngrehine të përdorur për demontim dhe trafik armësh.

“Është një shoqëri kaq shumë tranzitive, në një tranzicion kaq të gjatë sa vazhdimisht më është dukur, sidomos në vitet e fundit, se nuk po shoh dritë në fund të tunelit. Kështu që mora përsipër të ngrej një ngrehinë dhe ta rrënoj atë për të thënë që: shteti është i tillë, po aq sa është një ngrehinë e madhe dhe e rëndë në vetvete po aq dhe thërrmohet”.

Leonard Veizi
“Rrënimi” - roman
Çmimi 6 euro
Botimet “Buzuku”







Tuesday, August 28, 2018

''Rrënimi'' i Leonard Veizit, metafora e një realiteti

Në bregdetin e Jugut, një resort gjigant është gati të shembet.  Nga Tirana vijnë me urgjencë një grup ekspertësh. Investitorët pretendojnë se ka pasur rrëshqitje dheu. Por e vërteta është krejt ndryshe. Këtë e kupton kryearkitekti i veprës. Një gazetar që ka nisur hetimin e një piste për trafik armësh mbërrij gjithashtu në rrethinat e resortit. Situata komplikohet.
Tre vjet pas suksesit të romanit “Lora”, këtë herë Leonard Veizi vjen me një roman të ri të quajtur “Rrënimi”.

Unë do të thosha se është vetë titulli i romanit që tregon se si rrënohet ngrehina e një shteti. Romani në plan të parë duket si një triller policesk, por në fakt ka një shtrirje të gjerë sociale. Në 320 faqet e tij ka shumë linja, janë nëntë të tilla, të cilat konvergojnë në një pikë, pra bashkohen për të shkuar drejt fundit. Gjithashtu edhe personazhe ka shumë. Për herë të parë kam punuar me kaq shumë personazhe. Janë rreth 80 të tillë, nga të cilët 40 aktivë, pra personazhe që mbajnë peshë të konsiderueshme dhe 40 të tjerë më në hije, por që gjithsesi rëndojnë mbi roman. Baza e romanit është realiste, e për më tej është detyrë e kritikës të vlerësojë se në çfarë kategorie bën pjesë.

Ju kujtohet ngacmimi i parë që bëri më pas të frymëzoheshit për të shkruar këtë roman?
Kam marrë një tregim timin, të dikurshëm e të lënë në harresë që më pëlqente shumë por që nuk e ktheja dot në roman. Nga ai tregim ka mbetur vërtet një bazë e mirë, por është transformuar tërësisht. Megjithatë nuk është se kam pasur një ngacmim. Herë pas here kam pasur ngacmime të ndryshme, kam futur elementë të ndryshëm, deri sa është arritur kompromisi për atë çka duhet të përcillte romani në të vërtetë.
Ky është një roman që nuk ka pasur një pikësynim se si do të ecte, por ka ecur rrjedhshëm rrugës. Kam shkruar romane që e kam ditur se ku do të mbërrinte ngjarja, madje në një rast kam shkruar si fillim kapitullin e fundit. Por në këtë roman nuk e kam ditur se çfarë do të ndodhte. Gjatë rrugës gjithçka është transformuar. Nuk është se kam pasur një indice kryesore. Prandaj ka pasur edhe shumë linja. Sepse nuk kënaqesha me një linjë dhe fusja një linjë të re, pastaj një të tretë, një të katërt një të pestë... derisa u bënë nëntë linja që plotësuan egon time, të paktën për të tejkaluar romanin tim paraardhës “Lora”, i cili gjithashtu kishte shumë linja e personazhe por jo kaq shumë sa “Rrënimi”.

Duke pasur parasysh të gjithë këto linja, mendoni se lexuesi do ta gjejë veten në njërën prej tyre? Ka detaje nga përditshmëria jonë?
Do të thosha që ky roman trajton njeriun në tranzicion, apo thënë më qartë, njeriun shqiptar në tranzicionin shqiptar. Pa diskutim që shumëkush mund ta gjejë veten, sepse në këtë roman ka personazhe në udhëkryq, personazhe me probleme shoqërore, me probleme psikike. Sepse padyshim po të jesh në një udhëkryq je në një dilemë të madhe dhe gjithçka rrëndon mbi psikikën në radhë të parë. Kushdo mund ta gjejë veten tek “Rrënimi: e gjen tek një arkitekt, tek një gazetar, tek një agjent bankar, te një ushtarak madhor, apo ç’tjetër mund të kem të 80 personazhet e mi.
Padyshim që ky është një rrëfim shqiptar, për Shqipërinë e sotme, për Shqipërinë në tranzicion, në një tranzicion të tmerrshëm, në një tranzicion të gjatë, ku për të thënë të vërtetën unë nuk shoh dritë në fund të tunelit.

Në faqen e fundi të librit lexuesi do të gjejë një përgjigje? Do ndihet  më i lehtësuar? Çfarë e pret atje?
Kam përshtypjen se lexuesi do të zhgënjehet nga ajo çfarë unë kam dhenë në faqen e fundit. Sepse në 10 faqet e fundit të romanit është rrënimi i ngrehinës, rrënimi i ngrehinës shtetërore. Unë kështu do ta përkufizoja pavarësisht se në fakt është rrënimi i një ngrehine fizike në plan të parë. Pra është një hotel në ndërtim i cili është përdorur për punë jo të ligjshme. Ky hotel hidhet në nga vetë keqbërësit, pra rrënohet. Por që do të thotë se e gjithë ngrehina e shtetit është e tillë.

Në kaosin ku jetojmë, në atë kaos që sjell dhe vetë libri, ku e gjen frymëzimin?
Për shansin tim të mirë mua frymëzimin nuk më mungon. Nuk kam probleme me të. Nuk më duhet të dal as në breg të detit as të ngjitem në majë të malit për të gjetur frymëzim. Mjafton të kem lap-topin, pra një faqe të bardhë unë ndihem i frymëzuar. Thënë më shkurt kam energji për të shkruar. Problemi im i vetëm është se ndërsa libri futet në procesin e botimit më kap një ngërç dhe nuk mund të punoj dot pa dalë ai në dritë. Më pas çlirohem dhe fillon puna për tjetrin. Edhe me “Rrënimi”-n kështu ndodhi. Tani besoj, nga shtatori apo tetori bëhem gati për të shkruar diçka të re.

Rrënimi e ka çuar kufij të rinj letërsinë tuaj?
Besoj se po. Ai është pasrendës i romanit “Lora”, për të cilin mund të them se ka një farë ngashërie në mënyrën si është trajtuar. Por padyshim që “Rrënimi” është shumë më dinamik. Sepse dhe vetë dendësia e personazheve apo e linjave e bën më intensiv gjithë rrëfimin.

Përshtypjet që keni marrë deri tani nga ata që e kanë lexuar.
Kanë qenë jashtëzakonisht të mira. Por besoj se së shpejti edhe kritika do të flasë për “Rrënimi”-n, pasi kam pasur kontakte dhe më është paralajmëruar diçka e tillë.

Zgjodhe një botues në Prishtinë. E qëllimshme?
E qëllimshme. E ka pasur ëndërr prej kohësh. Nuk është diçka e kohëve të vona. Tani vetëm se u realizua. Doja ta sillja letërsinë time nga Prishtina në drejtim të Tiranës. Sepse kemi dy kryeqytete shqiptarësh: Tiranën dhe Prishtinën. Unë në një farë mënyre e kam marrë nga Tirana atë që duhej të merrja apo atë që prisja të merrja. Por i ardhur nga një kryeqytet tjetër shqiptarësh më dukej më trendy. Kjo lloj mode është futur tanimë dhe po funksionon. Ka plot shkrimtarë që janë të Prishtinës, botohen në Tiranë dhe kur shkojnë sërish në Prishtinë kanë një sukses të dyfishtë. Edhe anasjelltas. Tregu i Kosovës për të thënë të drejtën mua më mungonte edhe pse romani “Lora” i botuar tre vite më parë çau në këtë treg dhe e hapi rrugën. Megjithatë doja të botohesha Prishtinë për t’u ndjerë po aq kosovar sa dhe një shkrimtar i Pejës, Ferizajt apo Gjakovës. Në këtë mënyrë vendosa marrëdhënie me z. Abdullah Zeleli që drejton shtëpinë e madhe botuese “Buzuku”. Ai më mirëpriti dhe e pëlqeu shumë romanin dhe përderisa e botoi do të thotë se u kaluan të gjitha hallkat e mundshme. Tanimë jam shumë i kënaqur që këtë herë libri drejt Tiranës erdhi nga Prishtina.

Në botimin e radhës revolta e kësaj natyre do të vazhdojë?
Ende nuk e di pasi nuk kam një projekt të saktë e konkret, por mendoj se është një temë e jashtëzakonshme të vazhdosh të mbetesh i revoltuar në këtë kaos ku jetojmë. Padyshim që as letërsia nuk rregullon dot bilancin negativ të këtij kaosi, sepse ajo tanimë është e fundit në rresht, për të gjitha llojet e shkaqeve që nuk ia vlen t’i përmendim në këtë intervistë, Gjithsesi është një apel që mbetet. Dhe besoj se edhe ky apel do të mbetet gjatë në vëmendje.

Një histori që na përket të gjithëve. Nën trillin letrar dhe penën e autorit Leonard Veizi.


Intervista është realizuar nga Saimira Dako në emisionin “Parfume” TV SCAN

Friday, August 3, 2018

“Rrënimi” i Leonard Veizit prezantohet në librarinë “Art’s”

Prezantimi i romanit “Rrënimi” në librarinë “Art’s”


Paraditen e 3 gushtit 2018, mes një atmosfere miqsh e dashamirës së librit, romani “Rrënimi” u prezantua në mënyrë zyrtare, por krejt i lirë e pa protokoll. Prej këtij çasti “Rrënimi” ka trajektoren e vetë orbitale, i pavarur nga autori.
Dhe meqenëse librit i takon të jetojë mes librave, ky prezantim u bë e munduar në ambientet e librarisë “Art’s”, - dhe dashamirësisë së zonjës Arta Zeneli, - librari e cila është çelur vetëm pak kohë më parë në Tiranë. Prezantimi u moderua nga shkrimtari dhe studiuesi i njohur Behar Gjoka, por pjesë e debatit u bënë gjithashtu dhe shkrimtarët po aq të njohur Agim Baçi eKliton Nesturi, të cilët e kishin lexuar veprën paraprakisht.

Prezantimi i romanit “Rrënimi” në librarinë “Art’s”
Romani “Rrënimi” është një botim i shtëpisë prestigjioze “Buzuku” me qendër në Prishtinë e me president z. Abdullah Zeneli


“Personazhe të një shoqërie në tranzicion. Ngarendje drejt parasë, karrierës, ëndrrave e realitetit jo gjithnjë nga ç’ofron zhvillimi i hovshëm. Një gjuhë përmasash epike.” Kështu do ta përkufizojë romanin “Rrëfimi”, që në kopertinën e tij, Abdullah Zeneli, presidenti i  shtëpisë botuese prestigjioze “Buzuku” me zyrë në Prishtinë.


Leonard Veizi, Arta Zeneli dhe Behar Gjoka

Leonard Veizi e Orjona Tresa



“Personazhe të një shoqërie në tranzicion. Ngarendje drejt parasë, karrierës, ëndrrave e realitetit jo gjithnjë nga ç’ofron zhvillimi i hovshëm. Një gjuhë përmasash epike.” Kështu do ta përkufizojë romanin “Rrëfimi”, që në kopertinën e tij, Abdullah Zeneli, presidenti i  shtëpisë botuese prestigjioze “Buzuku” me zyrë në Prishtinë.
Leonard Veizi e Agim Baçi


Leonard Veizi, 3 vjet pas suksesit të romanit “Lora” këtë herë vjen me një roman të ri prej 320 faqesh, të quajtur “Rrënimi”.

Leonard Veizi e Kliton Nesturi
Leonard Veizi e Rezarta Reçi

Leonard Veizi e Geverina Muzhaqi




Monday, July 23, 2018

“Rrënimi”, një tornado letrare nga Leonard Veizi

Leonard Veizi dhe Abdullah Zeneli
Mund të konsiderohet dhe si një tornado letrare. Shkrimtari i njohur Leonard Veizi, 3 vjet pas suksesit të romanit “Lora” këtë herë vjen me një roman të ri prej 320 faqesh, të quajtur “Rrënimi”.
Ngrehina e një shteti që gërryhet çdo ditë nga korrupsioni, trafiqet e paligjshme dhe politikat e mbrapshta. Kjo është në themelin e këtij romani të cilën shtëpia botuese “Buzuku” sapo e ka hedhur në qarkullim. Karaktere të gdhendura deri në imtësi, egoistë të shfrenuar, prapaskena dhe porosi për ekzekutime mafioze. Këto, dhe të tjera më shumë se kaq, na vijnë në faqet e romanit “Rrënimi”, në formën e një reviste, ku gjatë shfletimit mund të shohësh si në fotografi të stampuara, të gjithë tranzicionin e shëmtuar që shqiptarët përjetojnë prej vitesh.
Dhe nëse një ushtarak përpëlitet në zyrën e tij të Ministrisë së Mbrojtjes, pasi ka firmosur marrëveshje të dyshimta që kanë të bëjnë me demontimin e armëve dhe shitjen e tyre, një oficer i shërbimit sekret bën lojë të dyfishtë, dhe një gazetar mundohet të bëjë detyrën duke shpërthyer në faqen e parë skandalin e radhës, kemi dhe një ekzekutor me pagesë që është i gatshëm të ndërhyjë kudo për të mbyllur gojën e atij që tenton ta hapi. Nga ana tjetër, pa kërcënime dhe pa armë dhe, një punonjës banke që pas ordinatorit të tij, qarkullon në mënyrë të paligjshme miliona dollarë, duke qenë në këtë mënyrë po aq kriminel sa dhe ekzekutori me pagesë. Dhe në gjithë këtë ferr mardhëniesh ku sundon paraja e pistë, kemi dhe disa histori dashurish, flirte e tradhti imagjinare që e bëjnë romanin në vetvete më atraktiv e të lexueshëm.
Romani përfundon tragjikisht me hedhjen në erë të një ndërtese gjigante ku kriminelët që nuk pyesin për askënd, veç parave të tyre, kërkojnë të mbulojnë gjurmët e një tregtie të madhe armësh. Nga kjo situatë mbeten të vdekur dhe dy persona të tjerë në dy vende të ndryshme. Por për më shumë se kaq duhet lexuar “Rrënimi”.
“Personazhe të një shoqërie në tranzicion. Ngarendje drejt parasë, karrierës, ëndrrave e realitetit jo gjithnjë nga ç’ofron zhvillimi i hovshëm. Një gjuhë përmasash epike.” Kështu do ta përkufizojë romanin “Rrëfimi”, që në kopertinën e tij, Abdullah Zeneli, presidenti i  shtëpisë botuese prestigjioze “Buzuku” me zyrë në Prishtinë.
Ngjarjet në roman janë të mprehta. Ato janë vendosur gjerësisht në territorin shqiptar. Që në fillim autori paralajmëron me frazën e tij se: Çdo ngjashmëri me personazhe, vende dhe ngjarje reale është rastësi. Ndërkohë që të gjitha fenomenet e shkruara në faqet e këtij romani janë produkt i një shoqërie në tranzicion, tipike e shoqërisë shqiptare.
“Rrënimi” është një roman me një mori personazhesh, numri i të cilëve shkon në gati 80. Gjithashtu romani përmban 9 linja, të cilat duket se zhvillohen në mënyrë të pavarura nga njëra-tjetra, por që pak nga pak lidhen, për t’i çuar ngjarjet drejt një pike të vetme. 

Friday, July 13, 2018

Djema, shkoni e bëni ushtrinë…

nga Leonard Veizi

Në një emision fort me emër të ekraneve shqiptare, që nuk kam dëshirë ta evidentoj se merret me mend vet, ishte shtruar për zgjidhje një çështje problematike dhe e shumëpërfolur. Për më tepër pulti më mbeti në dorë pa lëvizur, kur dëgjova se me një çështje të tillë ishte marrë seriozisht edhe Hollivudi i largët, ku kishte angazhuar aktorë nga më të famshmit që silleshin vërdallë nga ato anë. Dhe po u fut në lojë Hollivudi e Mel Gibson, çështja e merr rrugën e zgjidhjes, të paktën.
Flitej për një temë madhore dhe jashtë mase të prekshme, e përfshirje të gjerë target-grupesh ku ideja kryesore mbartte këtë peshë: “Pse meshkujt nuk i kuptojnë femrat”.
Çfarë thua ore?! Hajde çështje e shtruar për zgjidhje, hajde. Me shumë të panjohura. Edhe Ajnshtaji do ngecte te rreshti i dytë ma merr mendja. Se edhe ai deri te Teoria e Relativitetit e pati vuxhutin.
U futa në të thella. Vërtet meshkujt nuk i kuptojnë femrat??? Të jemi kaq të trashë vallë. Jo se nuk është çudi.
Hall i madh.
Por nuk ishte e nevojshme të futesha unë në të thella. Më thellë akoma ishin futur të ftuarit në studio. Paneli, i papamë, me femra e meshkuj që kuptohej lehtësisht se ishin të arsimuar te filo-qyli. Se mos ma merrni për keq. Se kështu e njohim në zhargonin e përditshëm. Dhe për djall, ata që mbarojnë këtë fakultet, meshkujt sidomos (çfarë rëndësia ka specifikimi i degës: letërsi, psikologji apo punë sociale), i bën që të fillojnë të thellohen në mendime për t’i shkuar çështjes deri në fund me deduksione logjike. Domethënë mundohen shumë të shkretët të të mbushin mendjen me një tollovi fjalësh. Tir e tir fjalë e asgjëkund nuk merrja vesh se ku duhet të dilnin. Nga dera e pasme, a nga dritarja. Edhe Mel Gibson sikur nuk e kishte kaq të vështirë. Në fund të gjithë performancës së fjalëve kuptova thellësisht se kishin bërë as më pak as më shumë por… nga një vërë në ujë.
Epo ka të drejtë ai i Gjati kur thotë “kazan”. Tenxhere fare, nga ato të ushtrisë, ku bëhet gjellë pa yndyrë…
…Dale se m’u kujtua.
Këta kanë bërë shkollën e lartë o të keqen, por nuk kanë bërë ushtrinë. Se në diktaturë ata që bënin shkollën e lartë ditën ishin të privilegjuar boll, nuk i merrnin ushtar, e bënin vetëm 3 muaj zborr në Mamuras, nga ku dilnin komandantë toge, por që si zor ta kryenin detyrën për të hedhur në luftë 30 veta. Në demokraci, asnjë lloj robi nuk bën ushtrinë, përveç rrogëtarëve që nuk kanë asnjë zanat.
Bela e madhe për besë. Djemve që nuk bënin ushtrinë nuk u jepnin as nuse një herë e një kohë. Mendonin se ishin budallenj. Se vetëm të metët nuk i merrnin ushtarë, pasi u kishin bërë ekzaminimin te spitali 5 dhe u kishin dhënë nga një mandatë me vete që e paraqisnin në Degën Ushtarake. Ndërsa sot nuk i kupton dot, cilët janë budallenj e cilët jo të tillë. Të gjithë kanë një prerje: shejtan budallenj.
Duke dëgjuar me gojën hapur mendimet elokuentë të panelistëve që çfarë nuk sajonin rreth temës, nëse i kuptonin femrat apo jo, thashë me vete: S’keni faj djema që merreni me llogje kavaje, nuk e keni bërë ushtrinë. Madje nuk keni bërë as zborrin. Se në ushtri, thoshin dikur, rinia piqet. Ndërsa ju jeni bërë burra e keni mbetur hunj.
Djema, shkoni bëni ushtrinë. Mësoni si mbushet pushka. Bëni qitje natën. Bëni dhe 5-mijë metra vrap me kundragaz. Pa duhet të bëni dhe shërbim të pandëruar; dy orë roje dy orë gjumë. Se ushtria ka yçkëla shumë. Se duhet të hash atëhere kur nuk të hahet dhe flesh kur nuk të flihet. Të bësh tranazh për gjithçka ku spikat rregullimi i krevatit si kuti shkrepse. Dhe si t’i keni bërë të gjitha këto për dy vjet me radhë të jeni të bindur se do t’i kuptoni më thjeshtësisht se çfarë mendojnë femrat. Përse bëjnë naze për shampon, çfarë marke e duan parfumin dhe pse duan nga një qiri në një darkë romantike me një të rënë violine në sfond.
Se femrat nuk filozofojnë aq sa mendohet. Dhe ka burra që ua gjejnë telat aq shpejt sa s'ta merr mendja. Ndaj u them:

Monday, July 9, 2018

Libri i fundit i Kliton Nesturit, tetë tregime ose një leksion therës mbi jetën dhe vdekjen

 Nga Leonard Veizi

Çfarë është jeta? Po vdekja? Po ndeshja e përhershme e tyre çfarë përfaqëson në perceptimin e afërt apo dhe në projeksionin e largët e të pakapshëm? Mund të duhet të marrësh një leksion 90 minutësh në auditor për të ngopur kureshtinë tënde, ose të tërheqësh nga biblioteka një material letrar me detaje krejt jetësore. Kuptohet, nëse këtë material letrar e ke në bibliotekën tënde. Në të kundërt do të duhet t'i drejtohesh librarisë.
Dhe mundi nuk do të të shkojë kot.
Një titull i ri sapo është vendosur në raftin me etiketimin: “Letërsi shqipe”. Në kopertinë dominon e bardha, por në brendësi kemi një gri të thellë, ku hera-herës shpërthejnë dhe plot ngjyra të ngrohta.
Është një sfidë e madhe, ndonjëherë dhe krejt absurde, t’i kushtohesh letërsisë dhe rrëfimeve fiksionale, në të njëjtën kohë kur informacioni i shkurtuar e gjysmak, i shpejtë dhe i vrazhdë që merret nëpërmjet një celulari apo kompjuteri portativ, të zë pjesën më të çmuar të kohës. Ndërsa ai vjen sërish me një vëllim tjetër me tregime, duke konfirmuar edhe një herë se po lundron i sigurt në oqeanin e thellë të prozës.
“Në katin e tretë nuk troket askush”, është një libër me 8 tregime, shkruar nga Kliton Nesturi e botuar në vijimësi nga prestigjiozja “Omsca-1” . Në korpusin e tij letrar prej 8 titujsh, Nesturi ka të shkruara një vëllim poetik, një ese monografike, një dramë, një roman dhe katër vëllime, në përbërje të të cilave janë 36 fabula të ndryshme. Parë në këtë këndvështrim, krijimtaria e tij është fort e larmishme. Dhe siç ndodh në përgjithësi, që vëllimi pasardhës është më i mirë se ai paraardhës, mund të dalim në përfundimin e shpejtë se “Në katin e tretë nuk troket askush”, ka kapur kulmin e krijimtarisë letrare të deritanishme të autorit në fjalë.
Tregimi i parë i vëllimit: “E diel. Ora 5 pasdite” fillon me togfjalëshin ekstrem “Riku vdiq”. I largohemi disi vdekjes në dy tregimet pasardhëse “Pianoja” dhe “Manastiri”, për t’u rikthyer sërish tek një tjetër vdekje e trishtueshme. “Krisula” është tregimi i katërt i vëllimit, shkruar me një dashuri të veçantë, ku personazhi kryesor edhe pse mbulohet nga mirësia shkon drejt një fundi fatal. “Kjo është jeta”! Kjo është edhe sentenca me të cilën kemi rënë dakord, të pafuqishëm për të ndryshuar diçka nga një fat i parathënë apo i paracaktuar.
Në tregimin pasardhës “Në katin e tretë nuk troket askush”, edhe pse personazhi kryesor, Lorana, nuk arrin të vdesë deri në fjalinë e fundit të narracionit, sërish e paralajmëron vdekjen e saj të afërt. Ai pasohet nga “Njeriu me dy varre” një sagë sa letrare aq dhe historike, e cila një pjesë të mesazhit e jep nëpërmjet titullit. Vëllimi mbyllet me tregimet “Syujku” dhe “Tregim për Ana Belën”, ku edhe pse nuk zë vend vdekja si proces fizik, trishtimi dhe aludimet rreth saj janë po aq të pranishme sa dhe në tregimet paraardhëse.
Në tregimet e tij autori kërkon të përçojë me ngulm tek lexuesi, fuqinë e dashurisë. A e arrin ai një gjë të tillë? Mendoj se po. Dhe dashuria, si një proces më shumë platonik se sa fizik, është një çelës që ashtu siç hap dyer të panumërta, ngecet pa lëvizur në shumë të tjera. Sepse, sipas autorit dhe asaj çka ai lë të shkruar, gjithçka vjen nëpërmjet një dyzimi të madh e të pazakontë, që e mundon narratorin për të dalë nga rrethi vicioz, ku herë futet me dashjen e vetë dhe herë e fusin vetë personazhet e ndërtuara prej tij. Dhe këtu kemi të bëjmë me një kurth letrar, ku herë e ngre çarkun autori për të kapur personazhet, por ndodh dhe e kundërta, që personazhet bëhen aq të fuqishëm sa janë në gjendje të ngrenë një kurth për të kapur autorin dhe për ta drejtuar atë t'u japë një zgjidhje siç e kërkojnë ata. Por, duket se për autorin nuk ka rëndësi se si dashuria vjen në faqet e tregimeve të tij, butësisht dhe e pafajshme apo nëpërmjet një intrige që krijon dhe një pështjellim të vazhdueshëm ndjenjash gjatë komunikimit që vendos lexuesi me personazhet e veprës. Në logjikën e tij të ftohtë, por dhe në nënndërgjegje me siguri, autori kërkon të vendosë në mënyrë të vazhdueshme jo vetëm përballjen e jetës me vdekjen, por dhe përplasjen mes dy dashurive, asaj të ligjëruar dhe një tjetre informale që në gjuhën e përditshme e përdorim me termin: tradhti. Dhe kush triumfon në këtë ndeshje të përjetshme... 
Për më tepër se kaq, duhet të lexoni “Në katin e tretë nuk troket askush”. Janë vetëm 8 tregime, në 200 faqe, për të parë deri në fund magjinë e letërsisë së një shkrimtari shqiptar.


Botuar në:
http://www.mapo.al/libri-i-fundit-i-kliton-nesturit-tete-tregime-ose-nje-leksion-theres-mbi-jeten-dhe-vdekjen

Friday, June 29, 2018

Çmimi që do shembi Teatrin Kombëtar



nga Leonard VEIZI

“Gjithkush e ka një çmim”. Fraza është thënë e stërthënë në gjithfarë versionesh, madje duket aq e konsumuar e bajate sa nuk ia vlen as ta përsëritësh duke marrë dhe të drejtat e autorit. E megjithatë është një shprehje që të vjen në kujtesë rëndom, pasi jo rrallë ndeshesh me fenomenet ku dashur padashur të kalon nëpër mend si meteor. Dhe ai që më sjell më së shpejti në mend frazën krejt të pahijshme, por krejt të saktë, është një episod i filmit hollivudian “Indecent Proposal”.
“Gjithkush e ka një çmim”.
Kjo frazë m’u kujtua sërish në këto ditë kur flitet shumë për prishjen e godinës së Teatrit Kombëtar e ndërtimin e një të riu. Kur në kauzën e mbrojtjes së godinës së vjetër, herë në tryeza bisedimesh e herë në një podium të improvizuar, hyjnë e dalin aktorë me emër.
Në ditë të vështira, Diana e filmit apo Demi Moore si aktore, e lëshon veten në krahët e një burri tjetër për një milion dollarë. Tha se nuk mund të blihej. Por në fakt kaq ishte çmimi i saj. Dhe duhet të themi se ishte vërtet një çmim i lartë. Shumë të tjera do ta kishin bërë për shumë më pak para.
Diana naive mendonte se ndjenjat nuk mund të bliheshin, por miliarderi Xhon, luajtur nga Robert Redford, vërtetoi të kundërtën. Pas një propozimi vërtet të paturpshëm nga ana e tij, ai arriti ta blejë Dianën e patundshme, madje në kundërpeshë edhe bashkëshortin e saj, duke paguar, as më pak dhe as më shumë, por një milion dollarë.
“Gjithkush e ka një çmim”.
Kështu më duket tani se po përfundon dhe lufta në mbrojtjen e godinës së teatrit. Ishin shumë më tepër aktorë në fillim. Por rrugës nisën të fironin pak nga pak. Kush e merrte çmimin e vet, dilte nga skena. Kanë mbetur në podiumin e luftës veteranët. Duken stoikë në mbrojtje të kauzës, por askush nuk e di se çfarë do të ndodhë kur t’u ofrohet çmimi, ashtu si Dianës së filmit nga miliarderi Xhon. Jam i bindur se sapo t’u afrohet ai çmimi edhe ata do ta lënë podiumin. Atëherë nuk do të ketë më nevojë për ruspa e buldozerë, që të mund të rrëzojnë godinën e Teatrit Kombëtar. Ajo ka për të rënë vetë, me një të shtyrë. 

Monday, June 25, 2018

Zbrazëtina


nga Leonard VEIZI

Title:           Zbrazëtina - tregime
Author:       Leonard Veizi
Editor:         Zimo Krutaj
Publisher:    Botimet "Logoreci", 2006
ISBN:         ISBN: 99943-869-9-9
Length:       142 pages

Monotonia në dhomën time nisi që herët në mëngjes, kur sapo isha zgjuar nga një gjumë i pakuptimtë dhe kur hapa sytë, përfundimisht ndjeva një zbrazëti të thellë në shpirt. Zbrazëtia ishte në të gjithë qënien time. Më dukej sikur s’kisha organe, as gjak që lëviste me shpejtësi nëpër damarë dhe zemra më punonte aq ngadalë saqë unë s’i ndieja më goditjet e saj. Isha si në një gjendje kome, ose diçkaje të përafërt që unë si vija dot emër. Në kokë nuk më lëvizte asnjë mendim dhe unë nuk sforcohesha për të menduar diçka. S’kisha asnjë arsye se përse më duhej të mendohesha, përse duhej të vrisja mendjen për gjëra të mundimshme, e aq më tepër të gëzohesha, a të kisha qoftë dhe një diçka të vogël nga e cila të më krijohej një grimasë e lehtë buzëqeshjeje. Ndoshta vetëm nga një sforcim i tillë do të fillonte më pas të mbushej ai boshllëk  i thellë.
Pas promovimit te vëllimit "I dënuar me vdekjen"
Dhoma ishte e zbrazët dhe e zymtë e asnjë zhurmë e dyshimtë nuk më bënte të përqëndroja vëmendjen time të shpërqëndruar andej nga lëvizte diçka. Asnjë tingull muzike i ardhur nga ndonjë aertopalant i largët radioje, dhe as zëri i ndonjë folësi që informonte mbi lajmet e fundit të ditës. Për më tepër nuk ndihej as fëshfërima e erës nëpër gjethet e pemëve dhe as zukatja e ndonjë mize që mund të kishte hyrë tinëz në dhomën time. Ishte një qetësi e padurueshme, por që gjithsesi nuk më krijonte asnjë shqetësim.
Nga dritarja e dhomës ndriçimi hynte i pakët nëpër katrorin e xhamtë, si midis një kaosi të pajetë ku drita dhe errësira vazhdonin të përlesheshin diku tej në horizontin e mugët. Dita e vranët dhe shpirti i zbrazët… Ky ishte mendimi i vetëm që më vinte në kokë i plotë dhe pse në fakt unë nuk e dija se si ishte koha jashtë. E megjithatë e ndieja. E kuptoja. Ishte vetë gjendja ime shpirtërore që ma tregonte këtë. Çuditërisht shpirti dhe koha kishin gjithmonë të njëjtat paralele. Ishin binjake të njëra-tjetrës dhe në të njëjtën kohë kundërshtare ishin sërish me njëra-tjetrën. Ose ndoshta vetëm më dukej kështu. Megjithatë ishte kjo ndjesi që më thoshte se ato e donin dhe e kundërshtonin njëra-tjetrën pa reshtur. Ishte një luftë e heshtur, por e thellë, deri në pambarim.




Fragment nga tregimi "Zbrazëtina" i përmbledhjes: “I dënuar me vdekjen


-----------------------------------------------------------------------------------------------------------
Bibliographic information

Title:           Rrëfimi - roman
Author:       Leonard Veizi
Editor:         Klejda Plangarica
Publisher:    Botimet "Bota Shqiptare", 2010
ISBN:         987-99956-11-61-3
Length:       188 pages


- Ai ndodhet këtu dhe ndoshta shpirti i tij ka kohë që na dëgjon, - tha vajza dhe vuri sërish dorën mbi pllakën e varrit. - Me siguri është pranë meje. Dhe ndoshta kërkon të më thotë diçka, por nuk mundet dot. Ndoshta kërkon të më thotë se nuk e meritoja dashurinë e tij dhe se e shpërdorova keq atë. Mund të dojë të më thotë shumë gjëra të tjera. Por unë do të doja të më thoshte se më kishte falur dhe se më donte sërish si më parë, ndoshta më fort, sepse u bë kaq kohë që s’jemi pranë njëri-tjetrit.
Ktheva kokën andej nga duhej të ishte fotografia e tij. Por ishte shumë errët për ta shquar. Në atë çast, mendova se, edhe pse e kërkonte, ajo e dinte fare mirë që s’mund të merrte asnjë përgjigje.
- Sa e ndiej mungesën e tij, - psherëtiu. - Oh, nuk di ç’të them. Tani është vonë dhe me siguri të mërzita me të gjitha këto që të tregova. Ndoshta ti s’kishe nevojë për këtë dramë, por bëre mirë që më dëgjove. U lehtësova. Doja t’ia tregoja dikujt të gjitha këto, t’i dëgjonte edhe ai... dhe le të vendosë vetë se ç’duhet të bëjë me mua. Të më falë, apo të më urrejë përjetësisht.
Ajo heshti pak.
- Mbaruam, - tha.
Unë nuk dija çfarë t’i thosha. Për herë të parë, gjatë gjithë asaj kohe, mendova se historia kishte mbaruar shumë shpejt.
- Tani u bë vërtet vonë dhe unë kam rrugë të gjatë për të bërë, - foli ajo pas heshtjes sime dyshuese. - Më duhet të iki.
Unë sikur u zgjova nga një topitje që më kish bllokuar të gjithin.
- Ku do të ikësh? - e pyeta me gjysmë zëri.
- Larg, shumë larg, - tha ajo me një zë të humbur. - Atje ku askush të mos e dijë se kush jam. Atje ku të mos më gjejë më asnjeri nga ata që më njohin.
E kuptova se ajo kishte nevojë për t’u larguar. Për të qenë sa më larg njerëzve që e njihnin. Ajo nuk donte të ishte më e pranishme në një vend ku nuk e donin më.
- Domethënë po zhdukesh? - pyeta unë.
- Ty mund të të duket kështu. Në fakt, unë po largohem. Dua të harroj gjithçka. Nëse vërtet do, mund të harrosh, sigurisht.
- Ndoshta ke të drejtë.
Ne ishim ngritur të dy në këmbë.
- Ti je një djalë shumë i mirë, - tha ajo dhe më vuri dorën në faqe. - Më durove në gjithçka që të tregova. Do të ishe një mik i mirë për mua. Por këtu, rrugët tona ndahen. Lamtumirë!
- Po ikën vërtet? - e pyeta sërish me gjysmë zëri.
- Po iki, - tha ajo. - Natën e mirë.
Zëri u tret ngadalë nëpër natë. Pastaj asgjë.
- Natën e...
Isha aq i hutuar, sa s’e kuptova se si u zhduk ashtu në errësirë, duke më lënë të vetëm, pa mundur t’i thosha më asgjë. Përreth ishte terr. Qiriu që kisha ndezur kishte kohë që ishte fikur. Nuk orientohesha dot dhe s’dija se si do të dilja nga varrezat. Eca kuturu nëpër errësirë duke u penguar vazhdimisht. Koka më ishte rënduar. Mendoja vazhdimisht për historinë e asaj vajze, që u zhduk në errësirën e natës. Papritur, pashë dritat e rrugës dhe u lehtësova disi. Ishin vërtet larg, por, të paktën, e kisha një pikë orientimi për të dalë nga errësira e një varreze të shkretë. “Duhet të iki”, - thashë me vete. Të ikja dhe të mos mendoja më për asgjë. Më duhet të harroja gjithçka, ta fshija nga kujtesa të gjithë këtë histori. Të mos ia tregoja askujt se ç’më ndodhi atë natë të errët, në mes të një qyteti me njerëz të vdekur. Historia e një njeriu misterioz duhet të mbeste aty, në varreza. Bashkë me të, edhe historia e asaj vajze, pa fytyrë e pa emër, por vetëm me një zë, të cilin unë do mund ta dalloja pa vështirësi, mes mijëra të tjerësh.
Dhe teksa shpejtoja për tek dritat anës së rrugës, mendova, me një lehtësim të çuditshëm, se kjo histori nuk ekzistonte. Nuk ekzistonte ajo, femra misterioze që më kish rrëfyer vetveten. Nuk ekzistonte historia e saj e dashurisë dhe as vdekja vetë. Madje, nuk ekzistonte as ai ankth i hirtë që kishte rënduar mbi mua me tërë peshën e tij. Gjithçka duhet të kishte qenë një lojë me trurin tim. Një ëndërr, apo një pasëndërr, vazhdim i asaj që kisha parë një natë më parë.
Ngadalë, një qetësi e beftë më pushtoi të tërin, teksa rendja e rendja ndanë rrugës që të nxirrte përtej...


Fragment nga romani: “Rrëfimi
------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Bibliographic information

Title:           I çmenduri i pavijonit 3 - roman
Author:       Leonard Veizi
Editor:         Loredan Bubani
Publisher:    Botimet "Omsca-1", 2012
ISBN:         978-9928-132-08-6
Length:       288 pages



Udhëheqësi i temës së specializimit tim, një mjek i vjetër e me përvojë më pat thënë se puna në spitalin psikiatrik nuk ishte fort e lehtë, ndaj duhet të isha i përgatitur për t’u ndeshur me më të keqen. Që ta përballoja atë, fillimisht duhej të isha i qartë dhe i qetë me veten time. Më pas vinin të tjerat. “Duhet ta dish se njerëzit me probleme mendore sa vinë e shtohen. Truri i tyre pëson deformime të çuditshme. Është koha që pjell të tillë qenie dhe të tilla simptoma”. Këto ishin fjalët dëshpëruese që më pati thënë ai teksa ishim duke pirë kafen e fundit, menjëherë pasi hodhi firmën mbi certifikatën e specializimit tim. Pastaj, në mirëbesim, më tregoi marrinë e fundit që kishte bërë sipas tij; i kishte shkruar një letër Ministrit të Shëndetësisë, ku i shpjegonte hollësisht se dy vitet e fundit kishte diagnostikuar si të sëmurë me probleme psikike, pesë herë më tepër qenie humane se sa njëzet vjet më parë. Dhe kjo nuk ishte një shifër në ajër, por e mbështetur në statistikat e një pune të mirëfilltë shkencore. Për pasojë të shtimit të pacientëve të tillë, politikat shtetërore në pamundësi të frenimit të tyre, të paktën duhet t’i linin hapësirë rehabilitimit. Pra thënë shkurt, duheshin ndërtuar disa qendra të reja trajtimi. Por duheshin specializuar dhe më shumë mjekë. Ndoshta duhej ndërtuar dhe një spital tjetër, shumë më i madh se ai ekzistues. Udhëheqësi i temës më tha se përgjigja nga administrata e ministrisë nuk kishte vonuar t’i vinte, gjithsesi. Një zarf i madh me pulla e vula zyrtare. Por brenda saj, në një fletë të vetme ishin shkruar vetëm dy fjali: “Faleminderit për informacionin. Nuk kemi fonde të mjaftueshme”. Ai e kishte ndjerë vetën të fyer nga kjo, të poshtëruar. “Dhe të mendosh që ministrin e kam pasur student”, shtoi më pas duke tundur kokën, si për të më thënë se, ai as që e meritonte firmën e tij në provimet e lëndës. Atëherë në inat e sipër kishte përgatitur një letër të dytë, ku u shkruante gjithë nerv se ndoshta kishte ardhur koha që godinën e ministrisë ta kthenin në spital psikiatrik, se nuk kishte çfarë u duheshin më ata burokratë të paaftë që mbushnin institucionet e shtetit dhe që luanin lodra për fëmijë në kompjuterët e zyrave, përderisa nuk ishin në gjendje të
zgjidhnin problemet më shqetësuese që paraqiste koha. “Duhet t’ju vizitoj të gjithëve me radhë, dhe jam i bindur se ka shumë prej jush që duhet të qëndrojnë sërish në atë godinë, veç jo si nëpunës së shtetit, por si pacientët e mi”, u shkruante ai. Kishte shkuar ta hidhte letrën në arkën e postës, por aty ishte penduar dhe e kishte grisur. E dinte që nuk do zgjidhte gjë, në mos po, do ta merrnin dhe atë për psikopat. “Nga zyrtarë mediokër çfarë nuk pret”, - shfryu ai. “Dhe përderisa nuk ka shtretër të mjaftueshëm dhe mjekë të mjaftueshëm për trajtimin e të çmendurve, ata do të jenë atje tej, në rrugë, do të shkaktojnë probleme dhe viktima. Të çmendurit e lirë janë problemi më i madh i shoqërisë sot, jo kriminelët e dënuar në burgje. Por unë nuk di se ç’duhet bërë më”, - tha ai me një zë që tregonte dhimbje e duke fërkuar sytë nën syze. - “Nuk shoh rrugë shpëtimi. Por i lutem Zotit, që të paktën të më ruajë një vdekje të nderuar, e të mos më vrasë ndonjë prej pacientëve të mi, ashtu siç i ndodhi një kolegut tim ca kohë më parë”. Pastaj u ngrit pa e përfunduar së piri kafenë dhe duke më shtrënguar dorën me një trishtim të skajshëm më tha: “Nëse ndonjë ditë do të të duhem, më telefono. Numrin tim e ke”.



Fragment nga romani:I çmenduri i pavijonit 3
----------------------------------------


DEBAT NË TRYEZËN E VDEKJES


Bibliographic information

Title:           Surpriza e natës së fundit - roman
Author:       Leonard Veizi
Editor:         Kliton Nesturi
Publisher:    Botimet "Bota Shqiptare", 2008
ISBN:         9995611236, 9789995611231
Length:       185 pages


- Ah, jo. Nuk jam dakord me ty, - u hodh Roberti.
- Edhe unë nuk jam dakord me ty. - i thashë.
- Ti ke gjithë mbrëmjen që nuk je dakord me mua, - u shfry Roberti.
- Të thashë, ti ke gjetur një bisedë tepër të vështirë për ta bërë, në një çast krejt të papërshtatshëm.
- Pse të papërshtatshëm?! Ku qëndron e papërshtatshmja këtu?
Unë hodha një sy rreth e përqark.
- Po ja, ne erdhëm të shikonin apartamentin e ri, se si e kishit mobiluar, çfarë poltronësh kishit zgjedhur, si e kishit realizuar kontrabufenë dhe si i kishit kombinuar ngjyrën e perdeve me tapetin. Ndërsa ti flet idiotësira.
- Mos më fyej, - tha qetësisht Roberti.
- S’po të fyej, - ngrita zërin unë. - Thjesht po të them se, erdhëm për të parë dhomën tënde të gjumit dhe banjën sigurisht. Ndërsa ti më flet për të vdekurit dhe për të gjallët, për Ferrin dhe Parajsën. Je në vete apo jo? Mos ke lajthitur gjë?!
- Prapë po më fyen, - tha Roberti dhe këtë herë në fytyrë i lexohej zemërimi.
- Nuk e kuptoj se ku po të fyej, - gati sa nuk thirra.
Në derën e verandës u shfaq Linda.
- Mjaft u grindët ju të dy. Po ju dëgjon i gjithë pallati, - tha ajo duke më vështruar ngulazi
Pas saj zgjati kokën Sara.
- Ejani këtej më mirë, tryeza u shtrua.
U ngritëm. Tryeza ishte shtruar vërtet. Pjatanca me gjithfarë gatimesh vinin erë të mirë. Megjithatë nuk kisha uri.
- Verë të bardhë apo të kuqe, - ofroi Roberti.
- Të kuqe, - i thashë. - nuk dua të ndërroj shijen.
- Edhe unë të kuqe, - tha Linda. - Ajo e bardha s’ishte edhe aq e mirë.
Ata të dy vështruan njëri-tjetrin.
- S’ishte gjë?! Je e para që e thua, - foli Roberti.
- Unë, për veten time, vetëm nga kjo pi,- tha Sara duke zgjatur gotën e saj të cilën Roberti e mbushi me kujdes.
- Gëzuar, - thashë unë. - Për jetën!
- Gëzuar, - tha Roberti. - Për vdekjen!...
...................................................................................................
Posteri i "Surpriza e natës së fundit" në Panairin e Librit nga "Bota Shqiptare"
Edhe pak dhe agonte.
- Vajti vonë, - i thashë Lindës. - Duhet të çohemi tani.
- Mbaroje dhe atë që të ka mbetur, - tha Linda duke më kujtuar se mbaja në dorë edhe një gotë të mbushur përgjysmë me verë të kuqe. Unë u mata ta ktheja.
- S’mund të ikni tani, - më ndërpreu Roberti.
- Do të ikim, - i thashë unë pa e ulur gotën. - Do të ikim se, u bëmë vërtet vonë.
- Tani kemi surprizën, - tha Roberti.
Linda pa nga unë dhe me një shprehje habie në fytyrë, foli:
- Surprizën?!
Nuk kisha dëshirë më të ndeshesha me surpriza. Madje dhe sikur të ishte gjëja më e bukur në botë. Isha i dërrmuar.
- Një herë tjetër, - ndërhyra. - Për sot e lëmë me kaq.
Roberti psherëtiu lehtë dhe pastaj hodhi mbi mua një vështrim urdhërues.
- Jo Eduard. Ju do të ikni që këtej vetëm pasi ne të kemi përfunduar atë që kemi nisur. Sepse ne..., sot..., kemi vendosur të bëjmë diçka të rëndësishme.
- Çfarë? - pyeta unë pa asnjë lloj kurioziteti.
- Duam të flijohemi, - tha Roberti.
Unë shkunda fundin e verës dhe lëshova gotën pa kujdes mbi syprinën e tavolinës.
- Si, të flijoheni? - pyeta me gjuhën e trashur nga vera.
Kisha pirë shumë dhe koka më rëndonte. Qepallat më mbylleshin herë pas here dhe unë e ndjeja se po të më linin të qetë, do të shtrihesha në kanape ashtu siç isha, me gjithë këpucë, dhe do të bëja një gjumë të rëndë.
- Domethënë që do të shkojnë të flenë, - tha Linda dhe u mbështet mbi supin tim. Dukej se dhe Linda ishte në të njëjtën gjendje si dhe unë. Ndoshta më keq.
Në mendjen time gjithçka lëvizte me ngathtësi. Më dukej sikur të gjitha objektet lëkundeshin ngadalë para meje. Nuk doja ta besoja se isha dehur.
- Edhe ne duhet të ikim, - thashë si nëpër dhëmbë. - Të flemë pak dhe të nisemi për në punë. Sa është ora...?
Ngrita dorën e majtë për të parë orën. Akrepat u shformuan...
- Mos, sa vonë qenka bërë! - u kthjellova disi.
Nuk donte edhe shumë që dita të zbardhte. Nga dera e hapur e verandës frynte një fllad i lehtë i cili tunde dhe perden e rëndë që varej deri në dysheme.
- Jo, jo, s’e keni dëgjuar mirë, - këmbënguli Roberti. - Nuk është fjala për të fjetur, por për diçka tjetër... për një vetëflijim. Pra... si t’ua shpjegoj më qartë; është fjala për një vetëvrasje. Më kuptoni... apo jo?
Ndoshta s’e kisha kuptuar mirë. Ndoshta e kisha kuptuar po aq mirë sa ai e kishte shpjeguar. Por një frikë e brendshme nuk më linte të bëja as edhe një pyetje, qoftë dhe më të voglën e mundshme; çfarë?


Fragment nga romani: “Surpriza e natës së fundit”